Câu chuyện về chú voi con Khăm Pun – ThienNhien.Net

Mẹ và bé
Rate this post


Hơn một tháng nay, tại khu vực chân núi Chư Minh, thuộc xã Krông Na, huyện Buôn Đôn, chị Y Phôi Niê cùng những người bạn trong nhóm đi săn đang ngày đêm túc trực để chăm sóc, thuần hóa chú voi con của họ. vừa bắt được ở rừng Ea Súp. Đăk Lăk). Sau 4 lần cúng bái, chú voi con giờ đã biết nghe lệnh của con người và được đặt tên là Khăm Pun.

Săn lùng cuối năm

Họ là những thợ săn voi kỳ cựu của vùng đất săn voi xưa Bản Đôn xưa, nay là xã Krông Na (Buôn Đôn), sẵn có voi nhà nên khi nghe thông tin thời gian gần đây voi rừng liên tục xâm chiếm khu vực sản xuất. Do người dân các xã Ea Rốc, Cư Mlan và Ea Chi Lay thuộc huyện Ea Súp sản xuất, bốn chủ voi gồm Y Phơi Niê (buôn Ea Rông), Y Phương Byă (buôn Giang Lanh), Y Thốt Siu và Y Lành Niê (thôn Giang Lãnh). buôn Ea Mar) rủ thêm 4 người nữa thành 4 cặp dùng 4 con voi nhà đi săn voi. Trước khi đi, người đi săn phải chuẩn bị đầy đủ dụng cụ, bao gồm cuộn Pet Pum bện bằng da trâu và cọc Đường Gòn dài khoảng 3m làm bằng le già, những dụng cụ này tạo thành cọc. thòng lọng để thợ săn ngồi lên lưng voi nhà và quấn quanh chân sau voi khi chúng đến gần và muốn bắt. Ngoài ra, đoàn săn còn phải chuẩn bị đồ ăn thức uống (chủ yếu là mì gói và nước lọc) đủ cho hai tuần vào rừng tìm voi.

Sáng sớm ngày 12/12/2006, sau khi cúng Yang (trời) và Ngooc Nguan (thần trông coi voi) tại nhà Y Lành Niê theo tục lệ của người săn voi, nhóm thợ săn lên đường. Đường phố. Từ khu rừng Vườn quốc gia Yôc Đôn, họ đi khắp khu vực rừng trên địa bàn huyện Ea Súp để tìm dấu chân voi rừng. Ngày nào cũng đi, đêm đến tán lộc vừng ngủ. Đi đến khu vực rừng xã Ea Tmot (huyện Ea Súp), họ phát hiện dấu chân voi rừng nên lần theo vào sâu trong rừng Ia Chư Lay. Đi trong 6 ngày, từ ngày 12 đến 17-12-2006, nhóm thợ săn gặp đàn voi rừng khoảng 20 con. Theo phỏng đoán của Y Thốt Siu và bạn săn, đây là đàn voi đã gây ra nạn phá hoại mùa màng ở huyện Ea Súp (Đắk Lắk) và Chư Sê (Gia Lai) cách đây vài tháng. Theo anh Y Thốt, người có nhiều kinh nghiệm bắt voi và anh đã 11 lần bắt voi thì trong hàng chục lần đi săn voi khi còn nhỏ, anh chưa một lần gặp đàn voi rừng nào. nhiều voi con như lúc này. Trong đàn, ước tính có 7 hoặc 8 hổ con từ 3 đến 5 năm tuổi. Khi đến gần đàn voi rừng, những người điều khiển voi thúc giục 4 con voi nhà lao tới, cả voi và người đều hò hét, các kỹ năng bắt voi đều được các tay voi thể hiện. Voi rừng chạy tán loạn, voi con tụt lại phía sau và bị voi nhà áp sát.

Con voi của Y Thot Siu cũng tiếp cận một chú voi con khoảng 4 tuổi. Nhưng voi Y-Thot không muốn bắt voi con mà mình đến gần nên voi Y-Thot dùng vòi đánh voi con để đuổi nó đi. Y Thốt cho biết, khi đi săn thì may mắn gặp được voi, nhưng bắt được hay không không phải do chủ voi quyết định mà do chính voi tự quyết định. Nếu voi nhà thấy voi con phù hợp với mình, nó đồng ý bắt thì chủ voi có thể bắt được bằng cách buộc thòng lọng quanh chân sau của con voi đó. Và sau khi bắt được, chính con voi này sẽ dẫn con voi mà nó muốn bắt về. Chính vì vậy mà trong số 4 con voi nhà tham gia cuộc săn, chỉ có một con voi nhà Y Phơi may mắn gặp được chú voi con mình thích nên Y Phơi đã bắt được. Đó là một con voi đực khoảng 3 tuổi, cao 1,4 mét, dài 1,6 mét, với một cặp ngà nhỏ. Từ nơi bắt được voi con, tại rừng Ia Chư Lay, đoàn săn voi xuyên rừng trở về. Họ đi 3 ngày 3 đêm (từ ngày 17 đến 20-12-2006) trước khi quay lại khu rừng dưới chân núi Chư Minh, thuộc xã Krông Na. Địa điểm này được đội thợ săn voi chọn làm nơi thuần hóa con voi mà họ bắt được.

Ngày “nuôi voi con”

Rừng dưới chân núi Chu Minh có nhiều cây to, hồ Chu Minh trong mát không bao giờ cạn. Tại đây có sẵn nguồn thức ăn cho voi con, lại có sẵn các loại cây thuốc để chữa trị vết thương cho voi con sau khi bị săn bắt nên đây được coi là địa điểm lý tưởng để thuần dưỡng voi rừng.

Ngày 24-1-2007, chúng tôi vào rừng dưới chân núi Chu Minh, trực tiếp xem những câu chuyện kể về việc bắt voi và xem họ thuần dưỡng con voi vừa bắt được. Hôm chúng tôi có mặt là buổi chăm sóc voi của hai cha con Y Thốt Siu và Y Vel. Do vừa la hét vừa đi săn và phải thức nhiều đêm để dạy dỗ, chăm sóc voi nên Y Thot bị mất giọng, chỉ còn tiếng gió thì thầm. Nhưng nhìn dáng vẻ của Y Thốt không hề tỏ ra mệt mỏi, anh vẫn thực hiện công việc chăm sóc voi một cách nhanh chóng và thuần thục. Trong cuộc đời săn voi của mình, Y Thốt đã trực tiếp bắt và thuần dưỡng 11 con voi – một thành tích đáng nể. Nhưng lần này thì khác, theo Y Thốt, ngày đưa con voi vừa săn được về nơi thuần dưỡng, anh và những người bạn đi săn nửa mừng, nửa lo. Đáng mừng là sau khi đi săn thành công, họ đã bắt được một con voi đực rất đẹp và khỏe mạnh. Nhưng, hãy lo lắng vì phong tục truyền thống của họ hiện đã bị pháp luật nghiêm cấm. Vì vậy, khi săn được voi về, Y Thốt, Y Phơi và nhóm bạn không dám tổ chức lễ lớn như ông bà mình trước đây. Họ lặng lẽ trói voi dưới gốc cây rừng, cúng Yang, tạ ơn thần Ngọc Ngàn, đặt tên cho voi con là Khăm Pun rồi bắt đầu thuần hóa. Lần lượt 8 người lùa voi, mỗi ngày 2 người (một người kiếm thức ăn, tìm cây thuốc; một người trực tiếp dạy voi). Trước khi bị bắt, có thể voi con Khăm Pun đã từng rơi vào bẫy nên chân trước bị thương, sưng tấy và mưng mủ, cộng thêm vết thương ở chân sau do thòng lọng của Y Dơi khi bị bắt nên những ngày đầu voi con. phải tìm những cây thuốc gia truyền để lấy nước chữa vết thương ở chân cho Khăm Pun. Theo Y Thốt, thuốc trị vết thương của cây vòi voi không khó kiếm, chỉ cần vỏ cây ổi, vỏ cây cam đem sắc lấy nước bôi vào vết thương.

Hôm chúng tôi có mặt tại chỗ để thuần hóa voi Khăm Pun, chân trước của nó đã bớt sưng tấy và mủ đã dần tiêu biến; Vết thương sau miệng đã khô và đang lên da non. Y Vel – người trực tiếp thuần dưỡng voi con cho biết: “Nuôi voi con vất vả như đàn bà nuôi con nhỏ, đêm nào cũng phải dậy cho nó ăn. Ban ngày, nó túc trực suốt”. , cho nó ăn và dạy nó nghe lệnh, những ngày đầu voi nhớ đàn nên trở nên bướng bỉnh, nhưng bây giờ nó khá hơn một chút nên đã tháo vòng chân ra, đeo tai vào được. đến gần và vuốt ve cho cháu, sau 4 tuần huấn luyện, giờ Khăm Pun đã biết nghe lệnh nằm, quỳ, quay trái quay phải ”.

Theo Y Vel, phải hơn một tháng nữa, chú Khăm Pun mới hiểu hết các mệnh lệnh, sau đó chú mới làm lễ nhập trạch để chú voi con này trở thành thành viên chính thức của đàn voi nhà. Sau một tuần huấn luyện voi, các nài voi phải thực hiện nghi lễ cúng Yang, cúng thần Ngọc Ngàn một lần, cúng một con gà và một lon rượu. Và khi thuần hóa xong, họ sẽ làm lễ cúng nhập trạch. Lễ cúng sẽ lớn hơn, gồm nhiều ché rượu cần và một con lợn.

Được biết, thức ăn chính của voi con là cỏ nước được lấy ven hồ Chu Minh. Chúng tôi cầm một nắm cây nước đưa ra trước mặt Khăm Pun, voi con tiến đến dùng vòi nhặt cỏ ngoan ngoãn.

Cần có biện pháp bảo vệ voi

Làng Đôn xưa, nay là xã Krông Na, là trung tâm săn bắt và thuần dưỡng voi rừng nổi tiếng. Vì vậy, Bản Đôn nói riêng và tỉnh Đắk Lắk nói chung là nơi sinh sống của một đàn voi nhà rất lớn. Sau giải phóng, toàn tỉnh Đắk Lắk có hơn 100 con voi. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân, đàn voi nhà ở Buôn Đôn cũng như ở Đắk Lắk ngày càng giảm dần. Hiện toàn tỉnh Đắk Lắk có 40 con voi, riêng xã Krông Na có 16 con. Việc bảo tồn voi nhà cũng đã được tỉnh Đắk Lắk quan tâm.

Mặc dù săn bắt voi đối với đồng bào dân tộc thiểu số ở Buôn Đôn là nghề truyền thống nhưng hiện nay voi ở nước ta là voi châu Á, được coi là loài động vật đặc biệt nguy cấp, quý, hiếm. đã được đưa vào Phụ lục I của Công ước CITES (Công ước về buôn bán quốc tế các loài động, thực vật hoang dã nguy cấp). Theo Nghị định 32/2006 / NĐ-CP ngày 30/3/2006 của Chính phủ về quản lý thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý hiếm, voi được xếp vào Nhóm 1B. Vì vậy, mọi hành vi săn, bắt, bẫy, bắn, nuôi nhốt, vận chuyển, giết mổ, buôn bán voi đều bị nghiêm cấm và xử lý theo quy định của pháp luật. Vì vậy, sau khi Y Phơi cùng nhóm bạn đi săn ở xã Krông Na bắt được voi con nói trên đưa về nhà thuần dưỡng dưới tán rừng Chu Minh, cả chính quyền địa phương, cũng như các cơ quan chức năng, cụ thể là Hạt Kiểm. . Lâm trường Vườn quốc gia Yôc Đôn, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Đắk Lắk đang rất lúng túng trong việc giải quyết và bảo vệ đàn voi này.

Ngày 20/12/2006, trong biên bản làm việc với nhóm săn bắt của Y Phôi, ông Nguyễn Thành Tâm, Bí thư Huyện ủy Buôn Đôn đã nhắc nhở: “Trong thời gian chờ ý kiến ​​chỉ đạo xử lý, đối tượng đi săn phải tự chăm sóc, nuôi dưỡng. con voi này ”. Ngày 21/12/2006, ông Nguyễn Côn, Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Vườn quốc gia Yôc Đôn đã có văn bản số 168 / HKL gửi Cục Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) để báo cáo cụ thể vụ săn bắt voi và kiến ​​nghị Chi cục Kiểm lâm có hướng xử lý, ngày 5-1-2007, Chi cục Kiểm lâm đã có Văn bản số 0019 / KL-BTTN, gửi UBND tỉnh Đắk Lắk ” về việc chỉ đạo xử lý voi rừng vừa bị săn bắt ở Buôn Đôn “, Cục trưởng Hà Công Tuấn ký. Văn bản này khẳng định hành vi săn bắt voi bị nghiêm cấm và xử lý theo quy định của pháp luật. trời ơi.

Tuy nhiên, Cục Kiểm lâm cũng cho biết, việc săn bắt voi do đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên thực hiện theo phong tục. Do đó, Bộ NN & PTNT đã có văn bản trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, giải quyết. Cũng theo văn bản của Cục Kiểm lâm, trong thời gian chờ ý kiến ​​chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các cơ quan chức năng tỉnh Đắk Lắk phải quản lý chặt chẽ, hỗ trợ người dân trong việc nuôi dạy, chăm sóc con cái. voi nói trên. Nghiêm cấm việc mua bán, chuyển nhượng, đưa voi đi nơi khác.

Vì vậy đến thời điểm này, việc xử lý con voi như thế nào vẫn phải chờ ý kiến ​​chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Còn nhớ cách đây hơn 1 năm, anh Ma Dê ở buôn Ea Tul, xã Ea Wel (Buôn Đôn) cũng bắt được một con voi con hơn 2 tuổi. Nhưng do xử lý chậm, chăm sóc không chu đáo nên chú voi con này đã chết. Vì vậy, đối với con voi mà nhóm Y Phôi săn bắt trái phép, các cơ quan chức năng của tỉnh Đắk Lắk mà trực tiếp là Vườn quốc gia Y Tý Đôn phải giám sát chặt chẽ việc chăm sóc, thuần dưỡng đàn voi này, tránh mọi nguy cơ xâm hại. cùng những hậu quả đáng tiếc như trước đây. Đồng thời, việc xử lý những người tổ chức, tham gia săn bắt cần có tính tuyên truyền, giáo dục cao, nhằm ngăn chặn tình trạng người dân lặp lại các vụ săn bắt voi trong thời gian tới.

Leave a Reply

Your email address will not be published.